De zuiverheid van Maria’s ziel leidt ons naar de hemelse glorie

Beste broeders en zusters,

met grote vreugde vier ik ook dit jaar samen met u het hoogfeest van de Tenhemelopneming van Maria.

Het leergezag van de Kerk leert ons dat „Maria, na afloop van haar aardse leven, met lichaam en ziel in de hemelse heerlijkheid is opgenomen” Paus Pius XII - Apostolische Constituties - Munificentissimus Deus - Dogma verklaring Maria Tenhemelopneming (1 november 1950) : 44[[42|44]] en wijst ons in dit mysterie op de vervulling van de volheid van genade die God haar bij haar Onbevlekte Ontvangenis heeft geschonken. vgl: Paus Pius XII - Apostolische Constituties - Munificentissimus Deus - Dogma verklaring Maria Tenhemelopneming (1 november 1950) : 44[[[42|44]]]

Daarom wordt zij in veel kunstwerken aan het einde van haar aardse leven afgebeeld als een prachtige jonge vrouw die zich lichamelijk van de aarde naar het hemelse gewelf verheft. Deze afbeeldingen zijn geïnspireerd op de scène die wordt beschreven in de passage uit de Openbaring die we in de eerste lezing hebben gehoord: „Een vrouw, gekleed in de zon, met de maan onder haar voeten“ (Openb. 12, 1) [b:Openb. 12, 1], wat betekent dat in het hart van Maria de hemel en de aarde, de tijd en de eeuwigheid samenkomen.

Dit beeld lijkt op het eerste gezicht in tegenspraak met de ervaring van wat het verstrijken van de jaren in ons teweegbrengt. Naarmate we ouder worden, wordt ons lichaam immers niet leniger, maar zwaarder; de huid wordt niet frisser, maar vertoont tekenen van ouderdom; het haar krijgt geen kleur en glans, maar wordt grijs en vervolgens wit. Wat hebben we dan gemeen met de prachtige jonge vrouw die we afgebeeld zien op de altaarstukken van onze altaren?

Om dit te begrijpen moeten we de twee tekenen die we hebben genoemd met elkaar verbinden: het onvergankelijke lichaam van de Moeder van God en haar onbevlekte hart. Het is namelijk de zuiverheid van de ziel die in Maria – net als in ons – door Gods genade de hele persoon verlicht en transfigureert, en haar naar de heerlijkheid van de hemel voert.

De verheerlijking van Maria in ziel en lichaam leert ons dat onze ware schoonheid niet bestaat in het verbergen van de tekenen van het verstrijken van de tijd, maar in het tonen van de tekenen van de oneindige liefde die ook in ons vlees zijn ingeprent. Vgl: 1 Kor. 13, 8 [[b:1 Kor. 13, 8]]

Zo nodigt zij ons uit om veel van de esthetische normen, die overwegend hedonistisch en consumptiegericht zijn, te herzien die de wereld ons oplegt en die het risico met zich meebrengen ons gevangen te houden in zware conditioneringen, waardoor we kostbare energie verspillen aan wat er niet echt toe doet en niet voor altijd blijft bestaan. In het dagelijks leven kunnen we mensen tegenkomen wier gezicht getekend is door de jaren en door lijden, maar die toch in staat zijn om rust, welwillendheid en vrede om zich heen uit te stralen; terwijl we weer anderen kunnen zien die uiterlijk misschien aantrekkelijk zijn, maar van binnen hard en koud. En het is gemakkelijk te begrijpen waar de ware schoonheid ligt en waar er daarentegen nog behoefte is aan bekering, vergeving en genezing.

Als we werkelijk de goddelijke schoonheid willen ontdekken en koesteren waarmee we zijn omhuld en waarvoor we zijn geschapen, en deze om ons heen willen verspreiden, moeten we leren deze te herkennen in het tedere gezicht van een kind net zo goed als in de rimpels van een bejaarde, in de levendigheid van een jongere net zo goed als in de bezonnenheid van een volwassene, in de feestelijke versieringen net zo goed als in de kleding en de werktuigen. We moeten luisteren naar de unieke liefdesverhalen die elk van deze werkelijkheden ons vertelt, en daarin kleine stukjes hemel herkennen.

Liefde is de mooiste versiering van de mens: de liefde die verheerlijkt, transformeert, veredelt, omhoog tilt; die ons licht, vrij en dicht bij God maakt, zelfs te midden van de wisselvalligheden van het leven.

De heilige Paulus VI zei, toen hij nadacht over het mysterie van de Tenhemelopneming van de Maagd, dat we, om de betekenis ervan te begrijpen, „de termen die we in de aardse taal gebruiken, tot superlatieven en absoluten moeten verheffen (…), om ons op kleine schaal een beeld te vormen van het eeuwige”. Paus Paulus VI - Homilieën - Het mysterie van de Tenhemelopneming eren (15 augustus 1969), [[9939|+4]] En met betrekking tot deze ontmoeting, in de Moeder van God, tussen het oneindige en het eindige, schreef paus Franciscus: „Maria is degene die een grot voor dieren weet te veranderen in het huis van Jezus, met enkele eenvoudige doeken en een berg aan tederheid“ Paus Franciscus - Postsynodale Apostolische Exhortaties - De vreugde van het Evangelie - Over de verkondiging van het Evangelie in de wereld van vandaag - Naar aanleiding van de Bisschoppensynode 2012 over de nieuwe evangelisatie (24 november 2013) : 286[[4984|286]].

Het wonder dat Maria, het meisje uit Nazareth, in haar onschuldige hart heeft beleefd, en dat haar naar de hemelse glorie heeft geleid, is een ontmoeting tussen uitersten, zoals zij zelf getuigt in de geïnspireerde woorden van het Magnificat, dat we in het evangelie hebben gehoord. Vgl: Lc. 1, 46-55 [[b:Lc. 1, 46-55]] In deze lofzang spreekt de Moeder des hemels, door middel van de nederige uitingen van haar geloof, op eenvoudige wijze tot ons over grootse mysteries: over God die in haar mens wordt om de mensen te redden, over de Eeuwige die zich in haar in de tijd openbaart om ook voor ons de weg naar de eeuwigheid te heropenen, en ons tegelijkertijd, in haar hoedanigheid van „nederige dienstmaagd”, de ‘kleine dimensie’ waarin, zoals de heilige Paulus VI zei vgl: Paus Paulus VI - Homilieën - Het mysterie van de Tenhemelopneming eren (15 augustus 1969), [[[9939|+4]]], ook wij de Heer kunnen ontmoeten.

De verhevenheid van het mysterie dat wij vieren, hoeven we dus niet ver te zoeken. We kunnen die vinden waar ware naastenliefde heerst: in de ogen van een vader en een moeder die na een werkdag naar huis terugkeren, moe, maar blij om bij hun kinderen te zijn; in de gezichten van grootvaders en grootmoeders die, ondanks de kwalen van de ouderdom, weer onverwachte energie opdoen bij de zorg voor hun kleinkinderen; of ook in de inzet van jongeren die ernaar streven oprecht en eerlijk op te groeien, en die zelfs bereid zijn tegen de stroom in te gaan ten opzichte van ‘wat iedereen doet’; ten slotte in het werk van zoveel mannen en vrouwen die dagelijks, met geloof en toewijding, bijdragen aan het brengen van een stukje Hemel op aarde en de aarde naar de Hemel.

Geliefden, het prachtige gelaat van de Tenhemelopneming is uniek, het overstijgt elke mogelijke voorstelling, en toch is het ons tegelijkertijd bekend: het is dat van de mensen die naast ons staan, ook op dit moment, van de broeders en zusters met wie wij, in het geloof, de dagelijkse offergave van ons leven delen. Daarom herkent de gemeenschap van gelovigen zichzelf in de vrouw uit de Openbaring, en beschrijft het Tweede Vaticaans Concilie Maria als „het beeld en het begin van de Kerk, (...) teken van zekere hoop en troost” 2e Vaticaans Concilie, Concilievaders - Dogmatische Constituties - Het licht van de volken - Over de Kerk (21 november 1964) : 68[[617|68]] In haar heilige menselijkheid, door de genade van God, ligt ook de onze; ook wij zijn daarin aanwezig, geroepen om dezelfde volheid van leven te beleven en in dezelfde glorie te delen.

De heilige Augustinus spoorde de christenen van zijn tijd, toen hij sprak over de verrijzenis van Christus, aan om deze tot kompas en referentiepunt van hun bestaan te maken. Hij zei: „Christus is opgestaan om nooit meer te sterven (…). Verander van koers, volg het licht! Begin je op te richten vanaf dezelfde plek waar Hij is opgestaan.“ Augustinus - Boeken - Enarrationes in Psalmos (0) - 126, 7[[838|+0]]

Laten we zijn oproep ter harte nemen. Laten we het licht van de Verrezene volgen en, indien nodig, van koers veranderen. Laten we dat vooral vandaag doen, met onze blik gericht op Maria, die God in ziel en lichaam met glorie heeft gekroond en die Hij ons heeft geschonken als Moeder, gids, reisgenote en beschermster op de weg naar de hemel.