Canones - Concilium Nicaenum I

Als iemand vanwege een ziekte door artsen is geopereerd, of door barbaren werd gecastreerd, laat die onder de clerus blijven; 

als echter iemand in goede gezondheid zichzelf heeft gecastreerd, past het dat hij, als hij is opgenomen onder de clerus, gesuspendeerd wordt, en in het vervolg moet niemand van dergelijken gepromoveerd worden. 

Maar zoals dit duidelijk is, dat het gezegd is met betrekking tot degenen die deze zaak bewust doen of het voornemen hebben zichzelf te castreren, zo laat de canon, als sommigen door barbaren of hun meesters gecastreerd werden, maar toch waardig bevonden zijn, dergelijken toe tot de clerus.   

Aangezien vele zaken of door noodzaak of anderszins omdat mensen het verlangden tegen de kerkelijke canon in gebeurd zijn, zodat mensen die zopas vanuit een heidens leven tot het geloof gekomen zijn en in korte tijd zijn onderricht, meteen tot het geestelijk bad werden toegelaten, en gelijk met hun doopsel zijn opgeklommen tot het bisschopsambt of priesterschap, is besloten dat het goed is dat in het vervolg iets dergelijks niet meer gebeurt. 

Want de catechumeen heeft tijd nodig, en na het doopsel is uitgebreidere toetsing vereist. Want het woord van de apostel is duidelijk, dat zegt: "Niet een pasgedoopte, opdat hij niet door ingebeeldheid in de veroordeling terechtkomt en de valstrik van de duivel."  (1 Tim. 3, 6-7)[b:1 Tim. 3, 6-7] Maar als bij het voortschrijden van de tijd met betrekking tot de persoon een of andere geestelijke fout wordt ontdekt, en zijn schuld wordt bewezen door twee of drie getuigen, is zo iemand gesuspendeerd van de clerus. Degene die in strijd met deze regels handelt, zet zijn eigen klerikale status op het spel, omdat hij overmoedig handelt in strijd met de grote synode.   

De grote synode heeft geheel en al verboden, dat het noch een bisschop, noch een priester, noch een diaken noch in het algemeen iemand binnen de clerus is toegestaan een huisgenote te hebben, behalve dan zijn moeder, of zus, of tante, of personen die boven enige verdenking staan.  

Het past vooral dat een bisschop aangesteld wordt door al de bisschoppen van de eparchie (provincie). Maar als dit moeilijk zou zijn of door een dringende noodzaak of door de lengte van de reis, laten er dan op zijn minst drie bisschoppen hiertoe bijeenkomen, als de afwezige bisschoppen ermee instemmen en schriftelijk hun instemming kenbaar maken, om de handoplegging te verrichten; maar het doorslaggevend gezag over de zaken die in iedere eparchie verricht worden, wordt gegeven aan de metropolitane bisschop.   

Het oordeel over de geëxcommuniceerden, of ze nu uit de klerikale of lekenstand komen, moet door de bisschoppen van iedere eparchie in acht genomen worden, volgens de canon die verbiedt dat personen die door sommigen zijn afgewezen door anderen worden opgenomen. 

Maar er moet een onderzoek worden ingesteld dat zij niet verstoten zijn door kleinzieligheid of eerzucht of een dergelijke onaangename trek van de bisschop; opdat dit dus een passend onderzoek krijgt, is besloten dat het goed is dat ieder jaar in iedere eparchie tweemaal per jaar synodes plaatsvinden, zodat dergelijke kwesties onderzocht worden wanneer al de bisschoppen van de eparchie hierover samenkomen, en zo eensgezind door allen geoordeeld wordt dat degenen die met de bisschop in aanvaring zijn gekomen redelijkerwijs geëxcommunceerd zijn, tenzij het geheel van de bisschoppen besluit een mensvriendelijker oordeel over hen te vellen. De synodes moeten gehouden worden: één vóór de veertigdagentijd, opdat met terzijde stelling van alle kleinzieligheid het geschenk zuiver aan God wordt aangeboden; de tweede na het seizoen van de herfst.   

De oude gewoonten in Egypte, Libië en Pentapolis moeten van kracht blijven, zodat de bisschop van Alexandrië de macht heeft over al deze (gebieden), aangezien iets dergelijks ook de gewoonte is bij de bisschop in Rome. Evenzo moeten en met betrekking tot Antiochië en in de andere eparchieën de oude rechten voor de kerken bewaard blijven.

In het algemeen is dit duidelijk: namelijk, als iemand bisschop wordt zonder de instemming van de metropoliet, heeft de grote synode bepaald dat een dergelijke geen bisschop is. Als echter bij de gemeenschappelijke stemming van allen, als die redelijk is en in overeenstemming met de kerkelijke canon, twee of drie vanwege persoonlijke afgunst tegenstemmen, moet de stem van de meerderheid van kracht zijn.   

Aangezien een gewoonte en een oude traditie van kracht is, dat de bisschop van Ailia geëerd wordt, moet hij ook het effect van deze eer verkrijgen, terwijl wel de eigen waardigheid van de metropoliet in acht genomen moet worden.   

Over degenen die zichzelf Katharen noemen, wanneer zij eens gemeenschappelijk naar de katholieke en apostolische Kerk komen, heeft de heilige en grote synode besloten, dat zij na een handoplegging zo in de clerus kunnen blijven. 

Maar vóór al deze zaken is het passend dat zij schriftelijk instemmen dat zij zullen aanvaarden en volgen alle leerstellingen van de katholieke Kerk, dat wil zeggen dat zij in gemeenschap verbonden zijn met mensen die voor de tweede keer getrouwd zijn, en met hen die in de vervolging afgevallen zijn, voor wie een tijd (van boetedoening) is vastgesteld en een geschikt moment (van verzoening) is bepaald, zodat zij in alles de leerstellingen van de katholieke en apostolische Kerk volgen. 

En waar in dorpen of steden alleen diegenen gevonden worden, die de handoplegging hebben ontvangen, zullen zij die zo worden aangetroffen, onder de clerus in dezelfde rang blijven. Maar als sommigen in plaatsen komen waar een bisschop of priester is van de katholieke Kerk, is het duidelijk dat de bisschop van de kerk de waardigheid van bisschop zal behouden, maar degene die onder de zogenaamde Katharen de naam en titel van bisschop heeft, zal de rang van priester krijgen, tenzij de bisschop besluit dat hij in de eer van de naam mag delen. 

Maar als dit hem niet goeddunkt, zal hij voor hem een plaats als chorepiscopus of priester uitdenken, zodat hij geheel en al blijkt te behoren tot de clerus, en opdat er niet twee bisschoppen in de stad zijn.   

Als sommigen zonder onderzoek tot priesters zijn bevorderd, en vervolgens toen ze ondervraagd werden, hun zonden hebben beleden, en als men, nadat zij hun zonden hadden beleden, aan dergelijken de handen heeft opgelegd, daarbij handelend in strijd met de canon, laat de canon hen niet toe; want wat onberispelijk is, dat rechtvaardigt de katholieke Kerk.   

Al degenen van de afgevallenen die tot het priesterschap zijn gewijd uit onwetendheid of ook met medeweten van hen die de wijding hebben verricht: dit gaat niet vooraf aan de kerkelijke canon; want als ze ontdekt zijn, zullen ze uitgezuiverd worden.   

Met betrekking tot de overlopers zonder noodzaak of zonder confiscatie van hun bezittingen of zonder gevaar of iets dergelijks, wat gebeurd is onder de tirannie van Licinius, heeft de heilige synode besloten, om ook al zijn ze geen menslievendheid waardig, toch vriendelijk jegens hen te zijn. Maar al de gelovigen die oprecht berouw hebben, zullen drie jaar verblijven onder de toehoorders, zeven jaar zullen zij neergeknield blijven, en twee jaar zullen zij zonder deelname aan het offer samen mogen komen met het volk bij het gebed.   

Degenen die geroepen waren door de genade en hun eerste enthousiasme hebben getoond en hun (militaire) gordels hebben afgelegd, maar daarna als honden naar hun eigen braaksel zijn teruggekeerd, zo dat sommigen zelfs geld hebben uitgegeven en met gunsten hun militaire status weer hebben opgezocht, die moeten tien jaar neergeknield blijven na de periode van drie jaar als toehoorders. 

Maar bij al dezen past het hun voornemen en de aard van hun bekering te onderzoeken. Want degenen die door angst en tranen en geduld en goede werken hun bekering metterdaad en niet in uiterlijke schijn tonen, diegenen, nadat ze de bepaalde tijd van het toehoorder zijn hebben vervuld, mogen terecht deelnemen aan de gebeden, en daarna is het de bisschop toegestaan ook iets meer menslievend over hen te besluiten. Maar degenen die het onverschillig hebben gedragen en meenden dat het voor hun bekering voldoende was om in uiterlijke schijn de kerk binnen te gaan, zij moeten de (vastgestelde) tijd geheel en al volmaken.

Met betrekking tot degenen die op het einde van hun leven zijn gekomen, zal ook nu de oude en canonieke wet in acht genomen moeten worden, zodat als iemand sterft, hij niet beroofd mag worden van het laatste en meest noodzakelijke viaticum. 

Maar als iemand, aan wie men gewanhoopt heeft, die tot de gemeenschap is toegelaten en deel heeft gehad aan het offer, weer tot de levenden is teruggekeerd, moet hij opgenomen worden samen met degenen die alleen aan het gebed deelnemen, {totdat de tijd die door de grote oecumenische synode is vastgesteld verstreken is}. 

Maar in het algemeen met betrekking tot ieder, wie dan ook, die stervende is, als hij vraagt om deel te mogen nemen aan de Eucharistie, zal de bisschop met een onderzoek hem deelgeven aan het offer.   

Over de afgevallen catechumenen heeft de heilige en grote synode besloten, dat ze nadat ze drie jaar alleen toehoorders zijn geweest, daarna mogen bidden samen met de catechumenen.  

Wegens de grote onrust en de partijdigheden die ontstaan, is besloten dat de gewoonte, die tegen de canon ingaat, geheel en al weggenomen moet worden, als die in sommige delen gevonden wordt, zodat noch bisschop, noch priester, noch diaken van stad naar stad overgaat. 

Als echter iemand na het besluit van de heilige en grote synode iets dergelijks onderneemt, of zich overgeeft aan een dergelijke handeling, zal dit de aanstelling geheel en al ongeldig maken, en zal hij teruggegeven worden aan de kerk, in welke hij bisschop, of priester of diaken werd gewijd.   

Al degenen die overmoedig, zonder angst voor God voor ogen te hebben, en zonder de kerkelijke wet te erkennen, vertrekken van de kerk, priesters of diakens of in het algemeen die aangesteld zijn binnen de clerus , die mogen geheel en al niet opgenomen worden in een andere kerk, maar het is nodig hen met alle noodzaak ertoe te brengen terug te keren naar hun eigen bisdommen, of als zijn blijven past het hen te excommuniceren. Als iemand het zou wagen degene die tot een ander behoort weg te roven, en hem te wijden in zijn eigen kerk, zonder dat zijn eigen bisschop, van wie hij is weggegaan, terwijl hij was aangesteld binnen diens clerus, ermee instemt, dan zal de wijding ongeldig zijn.   

Aangezien velen die binnen de clerus zijn aangesteld hebzucht en inhaligheid najagen, en de heilige Schrift vergeten zijn, die zegt: "Hij leende zijn geld niet uit voor rente" (Ps. 14, 5)[b:Ps. 15, 5], en één procent rente terugvragen als ze geld uitlenen, heeft de heilige en grote synode het rechtvaardig geacht, dat als iemand wordt gevonden die na dit besluit rente ontvangt op grond van een contract of anderszins de zaak regelt of anderhalf maal zoveel terugvraagt of in het algemeen iets anders uitdenkt omwille van schandelijke winst, moet hij uit de clerus verwijderd worden en zal hij niet meer bij de clerus behoren.   

Het kwam tot de aandacht van de heilige en grote synode, dat op sommige plaatsen en steden de diakens de Heilige Communie aan priesters geven, hetgeen noch de canon noch de gewoonte toe heeft gestaan, nl. dat zij die niet de bevoegdheid hebben het offer te voltrekken, het Lichaam van Christus geven aan degenen die juist het offer voltrekken. En ook dit is bekend geworden dat reeds enkele van de diakens ook vóór de bisschoppen de H. Eucharistie ontvangen. 

Al deze zaken moeten weggenomen worden, en de diakens moeten binnen hun eigen grenzen blijven, in de wetenschap dat zij dienaren van de bisschop zijn, en lager in rang dan de priesters. Zij moeten de Heilige Eucharistie volgens hun eigen rangorde ontvangen na de priesters, terwijl of de bisschop of de priester hen die uitreikt. Maar het is de diakens ook niet toegestaan te midden van de priesters te gaan zitten; een dergelijk gebeuren is tegen de canon en tegen de rangorde. En als iemand ook na deze bepalingen niet wil gehoorzamen, dan moet hij gesuspendeerd worden van het diaconaat.   

Met betrekking tot de Paulianisten, die vervolgens hun toevlucht nemen tot de katholieke Kerk, is het besluit uitgevaardigd dat zij in ieder geval opnieuw gedoopt moeten worden. Als sommigen in de voorbije tijd onder de clerus zijn opgenomen, als zij tenminste onberispelijk en zonder fouten blijken te zijn, moeten ze, nadat ze opnieuw gedoopt zijn, door de bisschop van de katholieke Kerk gewijd worden. 

Maar als het onderzoek hen ongeschikt bevindt, past het dat zij verwijderd worden. Evenzo met betrekking tot de diaconessen en in het algemeen met betrekking tot hen die zijn geplaatst onder de clerus, moet dezelfde vorm in acht genomen worden. Wij brengen de diaconessen in herinnering, die in deze status zijn geplaatst, omdat zij geen handoplegging hebben ontvangen, zodat zij in alle opzichten onder de leken gerekend moeten worden.   

Aangezien er sommigen zijn, die op zondagen en de dagen van Pinksteren knielen, heeft de heilige synode besloten, opdat alles in elk bisdom op dezelfde wijze in acht wordt genomen, dat staande de gebeden aan de Heer worden aangeboden.