• Database vol kerkelijke documenten
  • Geloofsverdieping
  • Volledig in het Nederlands
  • Beheerd door vrijwilligers

Zoeken in kerkelijke documenten en berichten

x
Hoewel de Kerk en de politieke gemeenschap zich beide manifesteren in zichtbare organisatorische structuren, zijn zij van nature verschillend, zowel wat betreft hun configuratie als de doelstellingen die zij nastreven. Het Tweede Vaticaans concilie heeft plechtig herbevestigd dat "de staat en de Kerk op eigen terrein onafhankelijk en autonoom" 2e Vaticaans Concilie, Constitutie, Over de Kerk in de wereld van deze tijd, Gaudium et Spes (7 dec 1965), 76 Vgl. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 2245 zijn. De Kerk is georganiseerd in vormen die geschikt zijn om tegemoet te komen aan de spirituele behoeften van de gelovigen terwijl de verschillende politieke gemeenschappen relaties en instituties in het leven roepen die ten dienste staan van alles wat deel uitmaakt van het tijdelijke algemeen welzijn. De autonomie en de onafhankelijkheid van deze twee realiteiten wordt in het bijzonder duidelijk in hun respectievelijke doelstellingen.

De plicht om de godsdienstvrijheid te eerbiedigen, vereist dat de politieke gemeenschap aan de Kerk de ruimte garandeert die zij nodig heeft om haar zending te vervullen. Van haar kant beschikt de Kerk niet over een specifieke competentie ten aanzien van de structuren van de politieke gemeenschap: "De Kerk eerbiedigt de wettige autonomie van de democratische orde en heeft geen reden om voorkeur uit te drukken voor de ene of voor de andere institutionele of constitutionele oplossing" H. Paus Johannes Paulus II, Encycliek, Ter gelegenheid van de honderdste verjaardag van de encycliek Rerum Novarum, Centesimus Annus (1 mei 1991), 47, en al evenmin behoort het haar toe om zich in te laten met de waarde van politieke programma's, behalve indien deze godsdienstige en morele implicaties hebben.

De wederzijdse autonomie van de Kerk en de politieke gemeenschap houdt geen scheiding in die samenwerking uitsluit. Beide, hoewel op een verschillende wijze, dienen de persoonlijke en sociale roeping van dezelfde mensen. De Kerk en de politieke gemeenschap drukken zichzelf immers uit door georganiseerde structuren die geen doelen op zich zijn maar die gericht zijn op de dienst aan de mens, om hem te helpen zijn rechten, die inherent zijn aan zijn identiteit als burger en als christen, ten volle uit te oefenen en om zijn overeenkomstige plichten behoorlijk te vervullen. De Kerk en de politieke gemeenschap zullen dit dienstwerk des te meer doeltreffend "tot welzijn van allen uitoefenen, naarmate zij beide meer een gezonde onderlinge samenwerking tot stand brengen, met inachtneming van de omstandigheden van plaats en tijd" 2e Vaticaans Concilie, Constitutie, Over de Kerk in de wereld van deze tijd, Gaudium et Spes (7 dec 1965), 76.
De Kerk heeft recht op de wettelijke erkenning van haar eigen identiteit. Juist omdat haar zending de ganse menselijke realiteit omvat, eist de Kerk, die "zich werkelijk intiem verbonden met het mensdom en zijn geschiedenis" 2e Vaticaans Concilie, Constitutie, Over de Kerk in de wereld van deze tijd, Gaudium et Spes (7 dec 1965), 1 weet, de vrijheid op om haar moreel oordeel over deze dingen te vellen wanneer het nodig zou blijken om de fundamentele rechten van de persoon te verdedigen of wanneer het heil van de zielen dit zou eisen Vgl. Wetboek, Codex van het Canonieke recht, Codex Iuris Canonici (25 jan 1983), 747. §2 Vgl. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 2246.

De Kerk vraagt daarom: vrijheid van meningsuiting, onderwijs en evangelisatie; vrijheid van publieke eredienst, vrijheid van organisatie en eigen intern bestuur; vrijheid van keuze, onderwijs, benoeming en overplaatsing van haar bedienaren; vrijheid om godsdienstige gebouwen op te richten, vrijheid om voldoende goederen voor haar functioneren te verwerven en te bezitten; vrijheid van vereniging, niet alleen voor godsdienstige maar ook voor opvoedkundige, culturele, medische en liefdadige doeleinden Vgl. H. Paus Johannes Paulus II, Brief, Aan de staatshoofden bijeen in de conferentie voor veiligheid en samenwerking in Europa te Madrid, Over de godsdienstvrijheid (1 sept 1980), 4.

Met het oog op het voorkomen of bedaren van mogelijke conflicten tussen de Kerk en de politieke gemeenschap, heeft de juridische ervaring van de Kerk en de staat op velerlei wijzen stabiele vormen van contact en geschikte instrumenten voor het garanderen van harmonieuze relaties bepaald. Deze ervaring is een fundamenteel referentiepunt voor alle gevallen waarin de staat de pretentie heeft om het actieterrein van de Kerk binnen te dringen door haar vrijheid van handelen in te perken, zelfs tot op het punt van een openlijke vervolging, of omgekeerd, voor gevallen waarin kerkelijke organisaties zich niet gepast zouden gedragen tegenover de staat.

Document

Naam: COMPENDIUM VAN DE SOCIALE LEER VAN DE KERK
Soort: Pauselijke Raad "Justitia et Pax"
Datum: 26 oktober 2004
Copyrights: © 2004, Libreria Editrice Vaticana
Vert.: vatican.va, Stg. InterKerk, katholiekgezin.nl
Bewerkt: 11 mei 2021

Referenties naar dit document

Opties

Internetadres
Print deze pagina
Dit document bestellen
Startpagina van dit document
Inhoudsopgave van dit document
Referenties naar dit document
Referenties vanuit dit document
Trefwoordenlijst voor dit document
RK Documenten wordt mogelijk gemaakt door donaties van gebruikers.
© 1999 - 2021, Stg. InterKerk, Schiedam